Nhiều người mua đủ các loại thực phẩm chức năng về uống với hy vọng khỏe mạnh, tuy nhiên, các bác sĩ cho rằng việc tự ý dùng có thể thành yếu hơn.Gặp họa vì bồi bổ sai cách
Tiến sĩ, bác sĩ Bùi Chí Thương – Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TPHCM) cho biết ông vừa gặp một bệnh nhân nữ, đã mãn kinh 2 năm, lo lắng về việc nhan sắc giảm sút nên tự ý sử dụng thực phẩm chức năng bổ sung estrogen để duy trì vẻ đẹp.
Sau một thời gian, bệnh nhân bị ra máu bất thường, tưởng là kinh nguyệt trở lại. Khi đi khám, kết quả siêu âm cho thấy niêm mạc tử cung của chị dày đến 24mm (trong khi ở phụ nữ mãn kinh, độ dày bình thường chỉ dưới 4mm), có các nang bên trong niêm mạc, làm tăng nguy cơ bệnh lý nghiêm trọng. Kết quả MRI xác nhận niêm mạc tử cung dày bất thường.
Bác sĩ tư vấn người bệnh thực hiện nội soi tử cung để cắt bỏ niêm mạc và chẩn đoán. Trong quá trình nội soi, niêm mạc dày đặc khiến việc cắt bỏ mất nhiều thời gian do buồng tử cung bị mở rộng bởi niêm mạc tăng sinh.
Sau phẫu thuật, cả bác sĩ và bệnh nhân đều hồi hộp chờ kết quả giải phẫu bệnh. May mắn, kết quả cho thấy niêm mạc tăng sinh nhẹ, không phải ung thư và không có dấu hiệu bất thường nghiêm trọng.
Ở phụ nữ mãn kinh còn tử cung, việc bổ sung estrogen mà không có progesterone có thể gây tăng sinh niêm mạc tử cung, dẫn đến nguy cơ dày niêm mạc bất thường hoặc ung thư. Vì vậy, bác sĩ khuyến cáo chị em phụ nữ nên thận trọng.
Theo tiến sĩ, bác sĩ Trần Chí Cường – Chủ tịch Hội Can thiệp Thần kinh TPHCM, cũng nhiều trường hợp gặp họa vì tự dùng thực phẩm chức năng.
Một nữ doanh nhân tại TPHCM từng điều trị một số bệnh nhẹ nhưng sử dụng quá nhiều loại thuốc và thực phẩm chức năng. Kết quả, chị bị suy thận, với độ lọc cầu thận chỉ đạt 31 (bình thường >60), đối mặt nguy cơ phải lọc thận trong tương lai.
Tự ý dùng thực phẩm chức năng có thể gây hại cho sức khỏe. Ảnh: Freepik.
Sau khi được bác sĩ Cường tư vấn, người phụ nữ này đã bỏ bớt các loại thực phẩm chức năng không cần thiết và chỉ sử dụng một loại thuốc theo chỉ định. Kết quả có nhiều thay đổi, chỉ sau hơn một tháng, độ lọc cầu thận của chị tăng lên 39, cho thấy chức năng thận cải thiện đáng kể.
Một bà cụ đã 70 tuổi, mỗi ngày uống hơn 10 viên thực phẩm chức năng. Bà cụ cảm thấy sức khỏe ngày càng kém và thận suy yếu. Sau khi được bác sĩ Cường tư vấn và thuyết phục từ bỏ thói quen này, bà đã ngừng sử dụng các loại thực phẩm chức năng không cần thiết. Vài tháng sau, bà cảm thấy khỏe mạnh hơn, đi lại tốt hơn.
Một phụ nữ 49 tuổi, sức khỏe tổng quát tốt, không có yếu tố nguy cơ như tiểu đường, cao huyết áp hay mỡ máu. Hai năm trước, bệnh nhân chụp MRI não. Kết quả cho thấy mạch máu bình thường. Tuy nhiên, sau khi tự ý sử dụng nhiều loại thực phẩm chức năng, chị xuất hiện triệu chứng đau cổ gáy, đau đầu, chóng mặt.
Bệnh nhân đến bệnh viện khám, kết quả chụp MRI lần hai cho thấy một mạch máu não bị hẹp nặng bất thường. Sau khi kiểm tra, bác sĩ phát hiện chị đã tự mua và sử dụng nhiều loại thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc. Dù không thể kết luận chắc chắn, nhưng thời điểm xuất hiện triệu chứng trùng hợp với giai đoạn sử dụng các sản phẩm này, khiến bác sĩ đặt nghi vấn về mối liên quan.
4 lưu ý cần nhớ
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Trần Chí Cường, việc sử dụng thực phẩm chức năng cần hết sức cẩn trọng, không phải mọi loại đều an toàn. Nhiều sản phẩm không rõ nguồn gốc, chưa được kiểm chứng hoặc thậm chí là hàng giả có thể chứa hóa chất gây hại.
Thực phẩm chức năng có thể hỗ trợ sức khỏe nếu sử dụng đúng cách, nhưng lạm dụng hoặc sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng như suy thận, tắc mạch máu não, hay tổn thương sức khỏe lâu dài.
Vì vậy, bác sĩ Cường khuyến cáo :
Chỉ sử dụng khi cần thiết: Cần dùng thực phẩm chức năng theo chỉ định của bác sĩ hoặc khi đã tìm hiểu kỹ về nguồn gốc, thành phần và công dụng.
Không tin lời truyền miệng: Tránh sử dụng sản phẩm chỉ vì nghe quảng cáo, truyền miệng hoặc được giới thiệu từ người quen mà không kiểm chứng.
Ăn uống lành mạnh, sinh hoạt khoa học: Thay vì lạm dụng thực phẩm chức năng, hãy duy trì chế độ ăn uống cân bằng, tránh rượu bia, thuốc lá và các thói quen gây hại sức khỏe như tiệc tùng liên miên.
Kiểm tra sức khỏe định kỳ: Phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe giúp điều trị hiệu quả và tránh lạm dụng thuốc hoặc thực phẩm chức năng không cần thiết
